Kruiswegwegmeditatie

(teksten: pastor Huub Flohr)

 

Jezus wordt ter dood veroordeeld

Ten onrechte ter dood veroordeeld. Soms wordt die waarheid jaren later pas erkend. Maar ook als men zich niet vergist heeft: is ooit een doodsvonnis terecht? Want wie zijn wij om een medemens het recht op genade en ommekeer te ontzeggen? Laat staan van hen die zonder enig vorm van proces de dood worden ingejaagd. Zo zijn ontelbaren verdwenen en hele naties uitgeroeid. En onder hen staat Hij die zelf ooit weigerde een vonnis uit te spreken: 'Ook ik veroordeel u niet', heeft Hij gezegd.

Jezus neemt het kruis op zijn schouders

Kosovo, of is het Soedan, of misschien Rwanda of Darfur... Beelden van vluchtelingen buitelen over elkaar heen. Na de eerste schok van ondraaglijk leed lijken we er aan te wennen. Zoals een kruis aan de wand, waarvan we vergeten zijn dat het een afgrijselijk martelwerktuig was, of die hoop kinderschoenen die achterbleef ergens in het kamp Auschwitz. Zullen wij ooit mogen wennen aan die beelden van verschrikking van een van dag tot dag gekruisigd bestaan....?

Jezus valt voor de eerste maal onder het kruis

Nooit eerder werd de trots van het machtigste land ter wereld geraakt in het eigen hart. Voor het eerst komt het symbool van welvaart en macht voor de ogen van heel de wereld ten val. Gestruikeld over het kwaad waaraan het zelf heeft bijgedragen door in het eigen belang vijandschappen tussen buurvolkeren in stand te houden. 'Wie staat zie toe dat hij niet valt', heeft Hij gezegd, die zelfs dit onrecht met al zijn gevolgen op zijn schouders neemt en eronder bezwijkt.

Jezus ontmoet zijn bedroefde moeder

Het zou jouw kind maar wezen, dat levenloos in je armen achterblijft. Nee, dan gaat het niet meer om aantallen – die tellen niet meer. Elk kind telt, elke huilende moeder. En zo is Maria, de moeder niet van een van de velen, maar van deze Jezus van Nazareth, van dit mensenkind dat zij ooit ter wereld bracht. Elk mens die door mensenhand sterft is er een teveel. Het zou jouw kind maar wezen. Het was haar kind.

Simon van Cyrene helpt Jezus het kruis dragen

Had iemand ooit van hem gehoord, die man van Artsen zonder grenzen...? Had iemand ooit van haar gehoord, die Italiaanse verpleegster...? Totdat ook hun leven werd bedreigd door mensen die in hun doorgeslagen haat niet zagen hoe juist zij door hen werden geholpen. En telkens, telkens weer opnieuw trekken zulke idealisten naar de brandhaarden van deze aarde, om met gevaar voor eigen leven het lot te delen van mensen daar, van wie ze noch de naam noch van hun bestaan ooit hadden gehoord.

Veronica droogt het aanschijn van Jezus af

Iets moois voor God, zo had zij het genoemd. Haar inzet onvermoeibaar voor mensen aan wie niets menselijks meer was af te zien. Met haar aandacht voor ten dode opgeschreven mensen -  die ene beker water, dat wegvegen van slijm en zweet, van bloed en vuil, slechts nog een prevelend gebed, een hand op het hoofd -  was zij de engel van Calcutta, een moeder van barmhartigheid. Haar naam blijft gegrift in de gewetens van deze wereld. Want zij gaf om deze mens, die haar was toevertrouwd, hoe waardeloos en zonder nut in de ogen van velen.

Jezus valt voor de tweede maal onder het kruis

De een sleurt in zijn val de ander mee. Hoe kan het kwaad dat de een wordt aangedaan worden weggenomen door de ander nog groter kwaad te berokkenen? Overwin het kwade door het goede, zo zegt de Schrift, het Woord van God. Maar hoe lang duurt het tot dit Woord doordringt tot ons hart? Eerst moet Hij nogmaals vallen, en nogmaals -telkens weer. Geslagen op de ene en de andere wang. Onder het gewicht van kwaad tot erger. Totdat die last zal breken.

Jezus troost de wenende vrouwen.

Er is geen groter leed dan dat van moeders om hun zonen. Verloren zonen door de wreedheid van deze maatschappij. Te vroeg worden zij weggehaald uit een onbezorgd bestaan. Als kind-soldaat, als wonderkind, als goedkope producent onder de tirannie van machtswellust, van ijdele zucht naar roem, of het grote winstbejag. Ach, konden zij toch kinderen blijven in hun ontvankelijkheid voor God, konden zij toch onbekommerd genieten van zoveel goeds dat Hij ons schenkt van dag tot dag, en zo klein genoeg blijven voor Zijn Rijk van vrede.

Jezus valt voor de derde maal onder het kruis

Wie had van Beslan ooit gehoord? Een bloedige gijzelneming verstoorde de sobere rust in het bestaan van opgroeiende kinderen. Een onschuldige met geweld onderwerpen is al erg genoeg. Laat staan een kind, beeld van onschuld en weerloosheid. Wat zwak is komt gemakkelijk ten val. Hoe ingrijpend de gevolgen... Welke last zullen deze kinderen meedragen op de weg naar volwassenheid? Of zullen zij, gebroken in de knop, nooit meer echt tot bloei komen?

Jezus wordt van zijn kleren beroofd.

Ontdaan niet van harnas en pantser, maar van wat mensen siert en waardigheid verleent. Genadeloos worden mensen uitgekleed tot op het bot, door onrechtvaardige wetten en discriminerende regels. Tot welk bedrag moet je je huid verkopen om iets van die lucht van vrijheid in te mogen ademen en te mogen delen in de opgehoopte overvloed van mensen hier. Hoe diep moet je kruipen in het stof van onderdanigheid en dankbaarheid voor datgene waar jij evenzeer recht op hebt.

Jezus wordt aan het kruis genageld

Te kijk gezet voor het aanschijn van heel de wereld. In alle talen wordt het meedogenloos verteld. Tot in de details. Vernederde krijgsgevangenen in een dubieuze oorlog. Of op honger vastgenagelde kinderen. We kijken ernaar en schudden ons hoofd, in ongeloof en verontwaardiging ... en trekken verder. Als voorbijgangers die Hem daar laten hangen – alsof we er niets aan konden doen. Zoals destijds, zo is het nu niet anders...

Jezus sterft aan het kruis

Sterven moeten wij allemaal. Of we willen of niet. Maar sterven door de wrede hand van medemensen, door moedwillig en bewust geweld... of omkomen omdat een ander niet bereid was de reddende hand te reiken. Dat is niet sterven maar creperen, dat is niet doodgaan maar doodslaan. Alsof een mens niet meer verdient. Ach, moge het ons toch vergund zijn werkelijk menswaardig te sterven...

Jezus wordt van het kruis genomen

Gesmeekt hebben zij om de lichamen van gesneuvelden. Via vele diplomatieke wegen is getracht om het stoffelijk overschot van de door terroristen gedode hulpverlener terug te krijgen. Om de laatste eer te bewijzen aan hen die voor de goede zaak het leven hebben gelaten. Om een laatste gebaar van genegenheid te mogen stellen naar deze dierbare vader en vriend, zoon en collega. Voorzichtig gaan we om met het lichaam van de gestorvene alsof we hem nog groter lijden willen besparen. Alsof we op deze wijze de pijn van zijn wonden nog kunnen verzachten.

Jezus wordt in het graf gelegd

Het hoeft geen praalgraf te zijn, maar gun de dode een plek in deze aarde. Niet om te herinneren aan de eindigheid van dit bestaan, maar om stil te staan bij de kostbaarheid van dit leven. Laat deze plek ons helpen om ons leven te waarderen en dat van iedere mens, ja van al wat leeft en adem haalt. Gun de gestorvene een plek tussen ons die leven, opdat wij stervelingen eens een woonplaats vinden in het land der Levenden.